ދުނިޔެ
ހޮރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅިން ދެ އުޅަނދެއް އީރާނުން ހިފަހައްޓައިފި؛ މަސްރަހު އިތުރަށް ގޯސްވަނީ
ހޮރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅީގެ ސަރަހައްދު
ދުނިޔޭގެ ތެލުގެ ވިޔަފާރީގައި މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރާ ހޮރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅިން ދަތުރުކުރި ބޭރުގެ ދެ އުޅަނދެއް އީރާނުގެ އަސްކަރިއްޔާއިން ހިފަހައްޓައިފިއެވެ.
އީރާނުގެ އިސްލާމިކް ރިވޮލިއުޝަނަރީ ގާޑް ކޯޕްސް (އައި.އާރް.ޖީ.ސީ) އިން ބުނި ގޮތުގައި މި އުޅަނދުތައް ހިފަހައްޓާފައިވަނީ ކަނޑުދަތުރުފަތުރުގެ ގަވާއިދުތަކާ ހިލާފުވުމުގެ ސަބަބުންނެވެ.
އީރާނުގެ ދައުލަތުގެ މީޑިއާއިން ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، މި ދެ އުޅަނދު ހިފަހައްޓާފައިވަނީ އެއްވެސް ކޯޑިނޭޝަނެއް ނެތި އެ ސަރަހައްދަށް ވަނުމުންނެވެ. މި ހާދިސާ ހިނގާފައިވަނީ އީރާނުގެ ގަންބޯޓަކުން ކޮންޓޭނަރު އުފުލާ އުޅަނދަކަށް ހަމަލާދިންތާ މަދު ގަޑިއިރުތަކެއްގެ ތެރޭގައެވެ. ޔުނައިޓެޑް ކިންގްޑަމް މެރިޓައިމް ޓްރޭޑް އޮޕަރޭޝަންސް (ޔޫ.ކޭ.އެމް.ޓީ.އޯ) އިން ބުނި ގޮތުގައި، ހަމަލާދިން އުޅަނދުގެ ބްރިޖަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ލިބިފައިވީ ނަމަވެސް، އެއްވެސް މީހަކަށް އަނިޔާއެއް ވެފައެއް ނުވެއެވެ.
އެމެރިކާގެ ސިޔާސަތާއި މަސްލަހަތު
މި ހާދިސާ ހިނގާފައިވަނީ އެމެރިކާގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް، އީރާނާއެކު އޮތް ހަމަލާބަދަލުކުރުން ހުއްޓާލުމުގެ އެއްބަސްވުން އިތުރުކުރައްވާނެ ކަމަށް އިއުލާނު ކުރެއްވިތާ ކުޑަ ވަގުތުކޮޅެއްގެ ތެރޭގައެވެ. ޓްރަމްޕް ވިދާޅުވީ އީރާނަށް ދޭން އުޅުނު އަސްކަރީ ހަމަލާ ފަސްކުރެއްވީ ޕާކިސްތާނުގެ އަސްކަރީ ވެރިޔާ އާސިމް މުނީރާއި ބޮޑުވަޒީރު ޝެހްބާޒް ޝަރީފްގެ އެދިލެއްވުމުގެ މަތިން ކަމަށެވެ.
ނަމަވެސް، ޓްރަމްޕް ވަނީ ހޮރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅި ބަންދުކުރުމަށް އެމެރިކާގެ ކަނޑުގެ ސިފައިން ކުރިއަށްގެންދާ އޮޕަރޭޝަންތައް އެގޮތުގައި ދެމިއޮންނާނެ ކަމަށާއި، އެމެރިކާގެ އަސްކަރިއްޔާ އޮތީ ކޮންމެ ވަގުތަކުވެސް ފިޔަވަޅު އެޅުމަށް ތައްޔާރަށް ކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ.
އީރާނުގެ ތުހުމަތުތަކާއި ރައްދު
އީރާނުން ވަނީ އެމެރިކާއިން އީރާނުގެ ވިޔަފާރި އުޅަނދަކަށް ހަމަލާދީ، އޭގެ ނެވިގޭޝަން ސިސްޓަމް ހަލާކުކޮށްލާފައިވާ ކަމަށް ތުހުމަތުކޮށްފައެވެ. އީރާނުން މި އަމަލު ސިފަކޮށްފައިވަނީ "ހަތިޔާރު އެޅި ކަނޑުފޭރުމުގެ" އަމަލެއްގެ ގޮތުގައެވެ. އަދި ހޮރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅިން ދަތުރުކުރާ ކޮންމެ އުޅަނދަކީވެސް އައި.އާރް.ޖީ.ސީގެ ހުއްދައާއެކު ދަތުރުކުރާ އުޅަނދުތަކަށް ވާންޖެހޭނެ ކަމަށް އީރާނުން ބުނެއެވެ.
މި ހާދިސާއާ ގުޅިގެން މަސްރަހު ދިރާސާކުރާ ފަރާތްތަކުން ބުނަނީ، މިއީ އެ ސަރަހައްދުގެ ކަނޑުގެ ދަތުރުފަތުރުގެ މައްޗަށް އީރާނުގެ ބާރު އޮތްކަން ދެއްކުމަށް ކުރި ކަމެއް ކަމަށެވެ. ދުނިޔޭގެ ތެލުގެ ފަސްބައިކުޅަ އެއްބައި ދަތުރުކުރާ މި މުހިންމު ކަނޑުއޮޅީގައި އުފެދިފައިވާ މި ނުތަނަވަސްކަމުގެ ސަބަބުން ބައިނަލްއަގުވާމީ ބާޒާރުގައި ތެލުގެ އަގަށް ބަދަލުތަކެއް އަތުވެދާނެ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.
ތެހެރާނުން ލިބޭ 'މިކްސްޑް' މެސެޖުތައް
އަލްޖަޒީރާގެ ރިޕޯޓަރު ތައުހީދު އަސަދީ ތެހެރާނުން މައުލޫމާތު ދޭ ގޮތުގައި، ހަމަލާބަދަލުކުރުން ހުއްޓާލުމާއި މަޝްވަރާތަކާ ގުޅޭގޮތުން އީރާނުގެ އޮފިޝަލުން ދަނީ އެކި ކަހަލަ މެސެޖުތައް ދެމުންނެވެ. "ތެހެރާނުން ބުނަމުންދަނީ މަޖުބޫރުކޮށްގެން ކުރިމަތިކުރާ ޝަރުތުތަކެއްގެ ދަށުން މަޝްވަރާ ނުކުރާނެ ކަމަށް،" އަސަދީ ބުންޏެވެ. އޭނާ ފާހަގަކުރި ގޮތުގައި އެމެރިކާއާއި އީރާނުން ހުށަހަޅާ ކަންތައްތަކުގައި ބޮޑެތި ފަރަގުތަކެއް އެބަހުއްޓެވެ.
އަސަދީ އިތުރަށް ބުނީ އީރާނުން އަދިވެސް ހޮރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅި ބޭނުންކުރަނީ މަޝްވަރާގެ މޭޒުގައި ބާރުގަދަ ކުރުމަށް ލިބިފައިވާ މުހިންމު ވަސީލަތެއްގެ ގޮތުގައެވެ. އަދި އީރާނުގެ ހާރިޖީ ސިޔާސަތު ބިނާވެފައިވަނީ "އެންމެންނަށް ސަލާމަތްތެރިކަން ނުވަތަ އެކަކަށްވެސް ސަލާމަތްތެރިކަމެއް ނެތް" މި އުސޫލުގެ މައްޗަށް ކަމަށްވެސް އޭނާ ފާހަގަކުރިއެވެ.
އަސްކަރީ ނުތަނަވަސްކަން
އީރާނުން ވަނީ އެމެރިކާއިން އީރާނުގެ ވިޔަފާރި އުޅަނދަކަށް ހަމަލާދީ، އޭގެ ނެވިގޭޝަން ސިސްޓަމް ހަލާކުކޮށްލާފައިވާ ކަމަށް ތުހުމަތުކޮށްފައެވެ. އީރާނުން މި އަމަލު ސިފަކޮށްފައިވަނީ "ހަތިޔާރު އެޅި ކަނޑުފޭރުމުގެ" އަމަލެއްގެ ގޮތުގައެވެ. މި ހާދިސާތަކަކީ ކުރިއަށް އޮތް ތަނުގައި އަސްކަރީ ކުރިމަތިލުމަކަށް މަގުފަހިވެދާނެ ކަމުގެ އިންޒާރެއް ކަމަށް މަސްރަހު ދިރާސާކުރާ ފަރާތްތަކުން ބުނެއެވެ.
ޓްރަމްޕް ވަނީ ހޮރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅި ބަންދުކުރުމަށް އެމެރިކާގެ ކަނޑުގެ ސިފައިން ކުރިއަށްގެންދާ އޮޕަރޭޝަންތައް އެގޮތުގައި ދެމިއޮންނާނެ ކަމަށާއި، އެމެރިކާގެ އަސްކަރިއްޔާ އޮތީ ކޮންމެ ވަގުތަކުވެސް ފިޔަވަޅު އެޅުމަށް ތައްޔާރަށް ކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ.