ސްޓާބަރސްޓް ގެލެކްސީތައް ކުއްލިއަކަށް ހުއްޓުމަކަށް އަންނަނީ ކީއްވެ؟

 ކާއިނާތުގައި ހިނގާ އެންމެ ފާހަގަކޮށްލެވޭ އެއް ހާދިސާއަކީ، އައު ތަރިތައް އުފެދުމުގެ އަވަސްމިން ގަދަ ގެލެކްސީތައް ނުވަތަ "ސްޓާބަރސްޓް" ގެލެކްސީތައް ކުއްލިއަކަށް ނެތިވެދިއުމެވެ. ގެލެކްސީއެއްގެ ދިރުން ނެތިދިއުމަކީ މަޑުމަޑުން ހިނގާ ކަމެއް ނޫނެވެ. އެއީ އެތައް މިލިއަން އިރެއް އުފައްދަމުންދިޔަ "ތަރި އުފައްދާ ފެކްޓްރީތައް" ކުއްލި ސިހުމަކާއެކު ހުއްޓުމަކަށް އައުމެވެ. ފަލަކީ މާހިރުން މި ހައިރާންކުރުވަނިވި ހާދިސާއަށް ނަންދީފައިވަނީ "ރެޕިޑް ކުއެންޗިންގ" ގެ ނަމުންނެވެ.

މިގޮތަށް ތަރިތައް އުފެދުން މެދުކެނޑިފައިވާ ގެލެކްސީތަކަށް ކިޔަނީ "ޕޯސްޓް-ސްޓާބަރސްޓް" ގެލެކްސީތަކެވެ. މިއީ ކާއިނާތުގެ "ކުށުގެ ވެށި" ފަދަ ތަންތަނެވެ. މީގެ ކުޑަދުވަސްކޮޅެއް ކުރިން މިތަންތަނުގައި އާދަޔާޚިލާފު ބޮޑު ދިރުމެއް ފެންނަން އޮތް ނަމަވެސް، މިހާރު ފެންނަނީ މުޅި މާހައުލު ހިމޭންވެ، ފަޅުވެފައިވާ މަންޒަރެވެ. މުޅި ކާއިނާތުގެ ނިސްބަތުން ބަލާއިރު، މި ބާވަތުގެ ގެލެކްސީތަކަކީ އެއް އިންސައްތައަށްވުރެވެސް މަދު، ނާދިރު އެއްޗެހިތަކެކެވެ. އެހެންކަމުން، މިތަންތަން ދިރާސާކުރުމަކީ ސައިންސްވެރިންނަށް ކުރިމަތިވާ ބޮޑު ގޮންޖެހުމެކެވެ.

ތަރިތައް އުފެދުމަށް ބޭނުންވާ އެންމެ އަސާސީ މާއްދާއަކީ ފިނި ގޭހެވެ. ވަކިން ޚާއްޞަކޮށް "މޮލިކިއުލާ ހައިޑްރޮޖަން" އެވެ. ގެލެކްސީއެއްގައި މި ގޭސް ހުސްވެއްޖެނަމަ ނުވަތަ ގޭސްތައް އެކުވެ ބޮނޑިނުވެވޭ ފަދަ ޙާލަތެއް މެދުވެރިވެއްޖެނަމަ، އައު ތަރިތައް އުފެދުން ހުއްޓެއެވެ. ނަމަވެސް، މީގެ ކުރިން ކުރެވުނު ދިރާސާތަކުން މިކަމުގެ ސީދާ ސަބަބު ދެނެގަނެވިފައެއް ނުވެއެވެ. ބައެއް ހޯދުންތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ގޭސް ހުރި ނަމަވެސް ތަރިތައް އުފެދުން ހުއްޓިފައި ހުރެއެވެ. އަނެއްބައި ދިރާސާތަކުން ބުނާގޮތުގައި، ތަރިތައް އުފެދެމުންދިޔަ ނަމަވެސް، ދުމާއި ހިރަފުހުގެ ފަށަލަތަކުގެ ސަބަބުން އެ މަންޒަރު އޮންނަނީ ފޮރުވިފައެވެ.

މި އިލްމީ އޮޅުންބޮޅުންތަކަށް ސާފު ހައްލެއް ހޯދުމަށް "އެމްބަރސް ވަން" ގެ ނަމުގައި އައު ދިރާސާއެއް މިހާރު ވަނީ ކުރިއަށް ގެންގޮސްފައެވެ. ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ވިކްޓޯރިއާގެ ބެން އެފް. ރަސްމުސަން އިސްވެ ހުންނަވައި ކުރިއަށް ގެންދިޔަ މި ދިރާސާގައި 114 ގެލެކްސީއެއްގެ ތަފްސީލު ބަލާފައިވެއެވެ. މި މަސައްކަތުގައި ޗައިނާގެ 500 މީޓަރުގެ ބިޔަ "ފާސްޓް" ޓެލެސްކޯޕާއި، އައި.އާރު.އޭ.އެމް  ގެ 30 މީޓަރުގެ ޓެލެސްކޯޕް ބޭނުންކުރިއެވެ. މޮލިކިއުލާ ހައިޑްރޮޖަން ހުރިތޯ ބެލުމަށްޓަކައި ސައިންސްވެރިން ބޭނުންކުރީ "ކާބަން މޮނޮކްސައިޑް" އެވެ. މިއީ މޮލިކިއުލާ ކްލައުޑްތަކުގެ މިންވަރު ދެނެގަތުމަށް ބޭނުންކުރާ "ސިގްނަލެއް" ފަދަ މާއްދާއެކެވެ.

މި ދިރާސާގެ ނަތީޖާއިން ހާމަވި ގޮތުގައި، ޕޯސްޓް-ސްޓާބަރސްޓް ގެލެކްސީތަކުގައި ހުންނަ މޮލިކިއުލާ ގޭހުގެ މިންވަރު، ތަރިތައް އުފައްދާ ހީވާގި ގެލެކްސީތަކާ އަޅާބަލާއިރު 0.3 އާއި 0.6 ގުނައާ ދެމެދުގެ މިންވަރަކަށް މަދެވެ. މީގެ މާނައަކީ، ތަރިތައް އުފެދުން ކުއްލިއަކަށް ހުއްޓެނީ ގެލެކްސީގައި ހުރި ތަރި އުފައްދާ ގޭސް ހުސްވުމުގެ ސަބަބުން ކަމެވެ.

އެހެންނަމަވެސް، ހުރިހާ ގެލެކްސީއެއްގެ ޙާލަތަކީ މިއީއެއް ނޫނެވެ. ބައެއް ގެލެކްސީތަކުގައި އަދިވެސް ގިނަ އަދަދަކަށް ގޭސް ހުރިކަން މި ދިރާސާއިން ސާބިތުވިއެވެ. މިއިން އެނގިގެންދަނީ ގެލެކްސީތައް މަރުވާން ދިމާވަނީ ހަމައެކަނި އެއް ސަބަބަކާ ހުރެ ނޫން ކަމެވެ. ބައެއް ގެލެކްސީތައް ދާއިމީކޮށް މަރުވާއިރު، ގޭސް ހުރި ގެލެކްސީތަކަށް އަލުން ދިރުންލިބި، ތަރިތައް އުފައްދަން ފެށުމުގެ ފުރުސަތު އޮވެއެވެ. މި ހޯދުމަކީ ކާއިނާތުގެ ގެލެކްސީތައް އުފެދި ބޮޑުވަމުންދާ ގޮތުގެ ތާރީޚު ދެނެގަތުމަށް ލިބުނު ވަރަށް މުހިންމު އިލްމީ ކުރިއެރުމެކެވެ.