މާތްﷲ އާއިލާ އުފެއްދެވީ ހަމައެކަނި އިޖުތިމާއީ އޮނިގަނޑެއްގެ ގޮތުގައެއް ނޫން، ހިތްތަކަށް ހަމަޖެހުމާއި ރަޙުމަތް ލިބޭނެ މަސްދަރެއްގެ ގޮތުގަ

އާއިލާއަކީ މާތްﷲ އިންސާނިއްޔަތަށް ދެއްވި އެންމެ ބޮޑު އެއް ނިޢުމަތެވެ. އިންސާނަކަށް އެންމެ ފުރަތަމަ ލޯތްބާއި، އޯގާތެރިކަމާއި، ރައްކާތެރިކަން އިހުސާސްވަނީ އާއިލާގެ ތެރެއިންނެވެ. ތުއްތު ކުއްޖެއްގެ ފުރަތަމަ ހިނިތުންވުން ހަދިޔާކުރަނީ އާއިލާއަށެވެ. މައެއްގެ ގުރުބާނީއަކީ ދަރިންގެ ހިތްތައް ބައްޓަންކޮށްދޭ ބިންގަލެވެ. ބައްޕައެއްގެ ބުރަ މަސައްކަތަކީ މުޅި ގޭބިސީ ކޮޅަށް ޖަހައިދޭ ހިމޭން ތަނބެވެ. އެއްބައިވަންތަ އާއިލާއެއްގެ ހޫނުކަމުގެ ތެރެއިން ލިބޭ ހިތްހަމަޖެހުމަކީ ދުނިޔޭގެ އެއްވެސް މުދަލަކަށް ނުގަނެވޭނެ އަގުބޮޑު ޖަވާހިރެކެވެ.

މާތްﷲ އާއިލާ އުފެއްދެވީ ހަމައެކަނި އިޖުތިމާއީ އޮނިގަނޑެއްގެ ގޮތުގައެއް ނޫނެވެ. އެއީ ހިތްތަކަށް ހަމަޖެހުމާއި ރަޙުމަތް ލިބޭނެ މަސްދަރެއްގެ ގޮތުގައެވެ. ކީރިތި ޤުރުއާނުގައިވާ ފަދައިން، އިންސާނުންގެ މެދުގައިވާ ލޯތްބާއި އޯގާތެރިކަމަކީ އެކަލާނގެ ކުޅަދުންވަންތަކަމުގެ ހެކިތަކުގެ ތެރެއިންވާ ކަމެކެވެ. ކެތްތެރިކަމާއި، އަޅާލުމާއި، އެކަކު އަނެކަކަށް ދޭ އިހުތިރާމުން ފުރިގެންވާ ގެއަކީ ދުނިޔެމަތީގައި އިންސާނަކަށް ލިބޭނެ އެންމެ ބޮޑު އެއް ރިޒުޤެވެ.

ނަމަވެސް، ހިތާމައަކީ މިއަދު އަޅުގަނޑުމެންގެ މުޖުތަމައުގައި އެތައް އާއިލާއެއް ހިމޭނުން ތިބެ ރޫޅެމުންދާ ކަމެވެ. އާއިލާއެއް ރޫޅެން ފަށަނީ ހަމައެކަނި ހަޅޭއްލެވުމަކުން ނުވަތަ ބޭވަފާތެރިކަމަކުން ނޫނެވެ. ބައެއް ފަހަރު އެކަން ފެށެނީ ހިމޭންކަމުގެ ތެރެއިންނެވެ. ހިތްތައް ދުރުވެ، އޯގާތެރިކަން ކުޑަވަމުން ގޮސް، އެކަކު އަނެކަކަށް ވަގުތު ނުދެވޭ ހިސާބުންނެވެ. މާފަށް އެދުމަށްވުރެ ބޮޑާކަން އިސްކުރެވި، އަމިއްލަ ގޭގެ ފާރުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިނގާ ރިހުންތަކަށްވުރެ ބޭރުގެ ކަންކަމަށް ސަމާލުކަން ދެވޭ ހިސާބުންނެވެ. ބޭރުފުށުން ފުރިހަމަ ކަމަށް ފެނުނަސް، އެތެރެއިން ކުދިކުދިވަމުންދާ އެތައް އާއިލާއެއް މިއަދު މަދެއް ނޫނެވެ.

އާއިލީ ގުޅުން ހީނަރުވުމުން އެންމެ ބޮޑު އަސަރެއް ކުރަނީ ކުޑަކުދިންނަށެވެ. އެކުދިންނަށް ވަރިވުމާއި، ވަކިވުމާއި، ނުވަތަ ނަފްސާނީ ގޮތުން ދުރުވުމުގެ ފުންމިނެއް ނޭނގިދާނެއެވެ. ނަމަވެސް ގޭގެ ތެރޭގައި އުފެދޭ ނުތަނަވަސްކަން އެކުދިންނަށް ވަރަށް ބޮޑަށް އިހުސާސްވެއެވެ. މައިންބަފައިންގެ މެދުގައި އޮންނަ އޯގާތެރިކަން ގެއްލި، ހަރުކަށި ބަސްތަކާއި ކަރުނަތައް ފެންނަން ފެށުމުން އެކުދިންގެ ހިތްތަކަށް ބިރުވެރިކަން ވަދެއެވެ. ބައެއް ކުދިން އަމިއްލަ ނަފްސު ކުށްވެރިކުރަން ފަށައެވެ. މިފަދަ ހިތްދަތި ތަޖުރިބާތަކަކީ އެކުދިން ބޮޑުވެ، އަމިއްލަ އާއިލާއެއް ބިނާކުރާއިރުވެސް އެކުދިންގެ ހިތުގައި ބަދަލުނުވެ ހުންނަ ފުން ޒަހަމްތަކެކެވެ.

އިސްލާމްދީން އާއިލީ ގުޅުން ދެމެހެއްޓުމަށް މިހާ ބޮޑު އަހަންމިއްޔަތެއް ދެނީ، އެ ގުޅުން ކެނޑުމުން އިންސާނާގެ ނަފްސަށް ލިބޭ ގެއްލުން މާތްﷲ ދެނެވޮޑިގެންވާތީއެވެ. ރަޙިމުގެ ގުޅުން ދެމެހެއްޓުމަކީ އިސްލާމްދީނުގައި ވާޖިބެކެވެ. ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ ވަނީ ގޭތެރޭގައި އޯގާތެރިކަމާއި، ކެތްތެރިކަމާއި، މާފުކުރުން އިސްކުރުމަށް ތަކުރާރުކޮށް ވަސިއްޔަތް ކުރައްވާފައެވެ. ވަރުގަދަ އާއިލާއަކީ ދުޅަހެޔޮ މުޖުތަމައެއްގެ ބިންގަލެވެ.

ނަމަވެސް، ޒަމާނީ މުޖުތަމައުގައި އާއިލީ ގުޅުންތައް ކަނޑާލުމަކީ އާދައިގެ ކަމަކަށް ވަނީ ވެފައެވެ. ކެތްތެރިވުމުގެ ބަދަލުގައި ވަކިވުމަށް ހިތްވަރުދީ، ގުޅުންތައް ދެމެހެއްޓުމަށްވުރެ އަމިއްލަ އެދުން އިސްކުރުން ވަނީ އާންމުވެފައެވެ. މީސްމީޑިއާގެ ނުފޫޒާއި ބޭރުގެ ފަރާތްތަކުން ދެމަފިރިއެއްގެ މެދުގައި އުފައްދާ ފިތުނަތަކަކީ އާއިލާތައް ބަރުބާދުވާ އެންމެ ބޮޑު އެއް ސަބަބެވެ. އެހެން މީހެއްގެ ކައިވެންޏަކަށް ނުވަތަ އާއިލާއަކަށް ނުފޫޒު ފޯރުވުމުގެ ކުރިން، އޭގެ ސަބަބުން ދެން ތިބި މައުސޫމް ހިތްތަކަށް ލިބޭނެ އަނިޔާއާ މެދު ވިސްނާލުން މުހިންމެވެ. އެހެން އާއިލާއެއްގެ ކަރުނައިގެ މައްޗަށް ބިނާކުރާ އެއްވެސް އުފަލަކީ ހަގީގީ ހަމަޖެހުމެއް ލިބޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ.

އާއިލާއެއް ރައްކާތެރިކުރުމަކީ ހަމައެކަނި ދުނިޔެވީ ކަމެއް ނޫނެވެ. އެއީ މާތްﷲގެ ކުރިމަތީގައި ޖަވާބުދާރީވާންޖެހޭނެ ބޮޑު އަމާނާތެކެވެ. ދެމަފިރިންގެ މެދުގައި ވާހަކަދެއްކުމާއި، ކެތްތެރިކަމާއި، މާފުކުރުން އިސްކުރަންޖެހެއެވެ. މައިންބަފައިން އެމީހުންގެ ދަރިންނަށް ވަގުތު ދޭންޖެހެއެވެ. ދަރިން އެމީހުންގެ މައިންބަފައިންނަށް އިހުތިރާމްކޮށް ހެޔޮކޮށް ހިތަންޖެހެއެވެ. އާއިލާތަކުން އެކުގައި ނަމާދުކޮށް، މާތްﷲ ހަނދުމަކުރުމަކީ ދިމާވާ ދަތިތަކުން އަރައިގަތުމަށް ލިބޭނެ އެންމެ ބޮޑު ބާރެވެ.

ދުނިޔޭގައި އެއްވެސް އާއިލާއަކީ އުނިކަމެއް ނެތް ފުރިހަމަ އާއިލާއެއް ނޫނެވެ. ކޮންމެ ގެއެއްގައިވެސް އިމްތިހާނުތަކާއި، ދެބަސްވުންތަކާއި، އުނދަގޫ ވަގުތުތައް އަންނާނެއެވެ. ނަމަވެސް، އާއިލާއެއް ދެމިއޮންނަނީ އެ ހުރިހާ ގޮންޖެހުންތަކަކާ އެކުވެސް އެކަކު އަނެކަކު ދޫކޮށްނުލާ ހިފެހެއްޓުމުންނެވެ. އާއިލާގެ އަގު ވަޒަންކުރަންވީ އެ ގުޅުން ގެއްލުމަކުން ނޫނެވެ.

ހަޔާތަކީ ވަރަށް ކުރު އެއްޗެކެވެ. ދަރިން ބޮޑުވެ، މައިންބަފައިން މުސްކުޅިވާނެއެވެ. ގުޅުންތައް އިސްލާހުކުރުމަށް ލިބޭ ފުރުސަތުތައް ވަގުތާއެކު ފާއިތުވެގެންދާނެއެވެ. އެހެންކަމުން، އާއިލާ ރައްކާތެރިކުރުމަކީ ތިމާއަށް ކުރެވޭނެ އެންމެ މަތިވެރި މަސައްކަތް ކަމުގައި ދެކެމާ ހިނގާށެވެ. ހަރުކަށިވުމުގެ ކުރިން އޯގާތެރިވަމާ ހިނގާށެވެ. ވަކިވުމުގެ ކުރިން ކެތްތެރިކަން އިސްކުރަމާ ހިނގާށެވެ. އެންމެ ވަރުގަދަ ގެތަކަކީ މައްސަލަ ނުޖެހޭ ގެތަކެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް އެއީ ކުރިމަތިވާ މައްސަލަތަކަށްވުރެ އެ ގޭގައިވާ ލޯތްބާއި، ރަޙުމަތާއި، އީމާންތެރިކަމާއި، މާފުކުރުން މާ ވަރުގަދަ ގެތަކެވެ.

އާއިލާއަކީ ހަމައެކަނި ލޭގެ ގުޅުމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ދުނިޔެއާއި އާޚިރަތުގެ ބާއްޖަވެރިކަމަށްޓަކައި އަޅުގަނޑުމެންނަށް ދެއްވާފައިވާ އަމާނާތެކެވެ. މިއަދު އަޅުގަނޑުމެންގެ ހިތްތައް މަޑުމޮޅިކޮށް، ގާތްތިމާގެ މީހުންނާއި އާއިލާގެ މެންބަރުންނަށް އިހުސާންތެރިވަމާ ހިނގާށެވެ. ބިއްލޫރި ފަދަ ނާޒުކު މި ގުޅުން ރައްކާތެރިކުރުމަކީ ހަމަ ކޮންމެ މީހެއްގެވެސް ފަރުދީ ޒިންމާއެކެވެ. އާއިލާގެ ހިޔަލުގައި ލިބޭ އުފަލާއި ހަމަޖެހުމަކީ އެހެން އެއްވެސް ތަނަކުން ލިބޭނެ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. އެހެންކަމުން، އެ ގުޅުން ދެމެހެއްޓުމަށްޓަކައި މިއަދު އަޅުގަނޑުމެން ކުރާ ކޮންމެ މަސައްކަތަކީ މާދަމާގެ އުފާވެރިކަމުގެ ބިންގަލެވެ.